Gemeente Gorinchem – Doorklikbaar Handboek Inrichting Openbare Ruimte

Hoe maak je een Handboek Inrichting Openbare Ruimte dat toegankelijk en overzichtelijk is? In Gorinchem kwam de vraag voor een handboek dat naast de uitgangspunten voor inrichting en beheer ook een overzichtelijke en werkbare basis vormt voor projectmatig werken binnen de gemeente. Een handboek dat zo structureel ingezet kan worden bij planvorming van nieuwe, én vernieuwing van bestaande, openbare ruimte.

Samen met de beheerders van team Stadsbeheer heeft Planterra de afgelopen maanden gewerkt aan de ontwikkeling van het Handboek Inrichting Openbare Ruimte (HIOR). Het huidige programma van eisen (PvE) vormde de basis. In plaats van het bestaande PvE simpelweg om te zetten, zijn we ‘blanco’ begonnen en teruggegaan naar de kern.

Daarbij stond de vraag centraal: wat gaat er in de praktijk vaak mis en wat moet daarom echt in het handboek worden opgenomen? Om dit scherp te krijgen, hebben we interactieve sessies georganiseerd waarin we deze vragen gezamenlijk hebben besproken. Deze aanpak maakte het mogelijk om kritisch te bepalen welke richtlijnen noodzakelijk zijn. Dit voorkomt een dik en onwerkbaar boekwerk en zorgt ervoor dat het handboek geen onnodige ballast bevat. Voor de oplevering en aftrap van ‘werken met HIOR’ is een brede ‘lunch & learn sessie’ georganiseerd waar ook buiten team Stadsbeheer grote interesse voor het nieuwe handboek bleek en de zaal al snel te weinig zitplekken had. Een geslaagde bijeenkomst om het traject samen af te sluiten en ook breder in de organisatie uit te dragen hoe het handboek aansluit op de Gorcumse werkwijze.

Het handboek (inclusief projectenchecklist)

De opgehaalde informatie hebben we gezamenlijk vertaald naar concrete, heldere richtlijnen. Het resultaat: een HIOR met 135 richtlijnen op het gebied van groen, verharding, spelen etc. (zie voor alle categorieën). Deze 135 richtlijnen vormen het kader voor projecten in de openbare ruimte.

Voor Planterra was dit project ook een mooie kans om de vormgeving en structuur van het pdf-HIOR te vernieuwen tot een frisse en moderne lay-out. Het handboek is volledig doorklikbaar gemaakt, zodat gebruikers snel kunnen navigeren tussen hoofdstukken en richtlijnen.

Naast het handboek maakten we ook een HIOR-checklist: een praktisch overzicht dat per projectfase aangeeft aan welke richtlijnen een project moet voldoen. Deze HIOR-checklist ondersteunt projectteams bij het bewaken van de kwaliteit van ontwerpen en plannen. Daarnaast helpt het om al in een vroeg stadium weloverwogen keuzes te maken, in plaats van achteraf te moeten bijsturen. Tot slot biedt de checklist een gestructureerde manier om gemaakte afwegingen en keuzes binnen het project vast te leggen.

Meer weten?

Wil meer weten over een doorklikbaar handboek? Neem contact op met Rosaline Pinto.

Beeld: leadfoto van Gemeente Gorinchem.